Wat is permacultuur?
Wat is permacultuur?
Permacultuur is destijds bedacht door Bill Mollison, een Australiër (samen met David Holmgren). Hij bestudeerde de natuur diepgaand en ontdekte patronen en mechanismen waarmee ecosystemen zichzelf in stand houden. Hij zag hoe de natuur in alles naar balans zoekt, hoe ze plagen op een natuurlijke manier bestrijdt en hoe geen enkel dier de overhand krijgt. Ook zag hij hoe de natuur de bodem altijd bedekt houdt, welke planten in een gemeenschap bij elkaar staan en hoe ze elkaar ondersteunen en versterken.
Denk bijvoorbeeld aan de kamperfoelie, die struiken en bomen gebruikt om naar het licht te klimmen. Of aan planten die stikstof uit de lucht kunnen opnemen en deze via de bodem beschikbaar maken voor de planten om hen heen. En kijk eens naar de dynamiek rondom bladluizen: mieren beschermen de luizen (en maken ondertussen de grond luchtiger), waarna lieveheersbeestjes erdoor worden aangetrokken.
Ze leggen hun eitjes, en de gulzige larven die daaruit kruipen, eten de luizen op. Wordt de populatie larven te groot? Dan verschijnen er sluipwespen die de larven gebruiken om hun eigen eitjes in te leggen, terwijl vogels de rupsen en larven weer in toom houden. Zo werkt alles prachtig samen, in perfecte balans, zonder dat de mens erin hoeft in te grijpen.
Meer dan 'permanente cultuur'
Meer dan 'permanente cultuur'
Eigenlijk doet de naam 'permacultuur' tekort aan de diepe waarde van deze ontwerp- en filosofiewijze. Het gaat namelijk om veel meer dan alleen een 'permanente landbouw of cultuur'. Het gaat erom hoe cultuur en natuur harmonieus in elkaar overvloeien; hoe wij als mens cultuur in de natuur kunnen brengen om haar nóg mooier, rijker en diverser te maken. De mens is hier om te creëren, niet om de natuur naar zijn hand te zetten of als een hogere macht zijn wil af te dwingen. Nee, wij zijn hier om mee te bewegen en samen te werken met de natuur. Permacultuur is voor mij dan ook: ontwerpen en tuinieren zoals de natuur dat zelf zou doen als zij een brein had. Of beter gezegd: hoe de natuur het diep vanbinnen al doet.
Permacultuur betekent voor mij tuinieren met het doel de natuur te helpen om samen een prachtig, divers paradijs te creëren waarin ieder levend wezen – inclusief de mens – een betekenisvolle rol speelt.
Tegenwoordig wordt de natuur vaak gezien als iets waar de mens buiten staat. We gaan erheen om te recreëren en te ontspannen, maar daarbuiten maken we de grond kaal om in strakke monoculturen ons voedsel te verbouwen. Permacultuur brengt die twee werelden juist weer samen. Het uitgangspunt van zo'n ontwerp is zelfvoorziening, met in de eerste plaats aandacht voor gezond voedsel.